• Đặc Đen Đắng

Trò chuyện cùng Thư Phạm

"Người làm giỏi nhất chưa chắc là người dạy giỏi nhất"


Gương mặt mới nổi trong cộng đồng cà phê với nhiều thành tích ấn tượng chỉ trong một thời gian ngắn, Thư Phạm - cô gái nhỏ nhắn nhưng với nghị lực kiên cường, đã cho chúng ta thấy không có bất kỳ giới hạn nào nếu chúng ta thực sự cố gắng.


Ban ngày cô là một giảng viên được ủy quyền của SCA (AST), ban đêm cô lại trăn trở với những dự án xây dựng cho HQJ Coffee School. Dường như những thành tựu này vẫn là chưa đủ với Thư, cô tiếp tục dấn thân vào các sân chơi cà phê và giành chức Á Quân của VNBC 2019 và Quán quân Brewing Cup 2020.



Trước đây, Thư đóng vai trò là trợ lý kiêm biên phiên dịch cho Sam Choi - một chuyên gia cà phê quốc tế. Đến năm 2018, cô hợp tác với Sam Choi cùng thành lập trường đào tạo Quest Coffee- sau này đổi tên thành HQJ Coffee School (HQJ).


Những thành quả Thư đem về cho sự nghiệp cá nhân và sự phát triển của trường HQJ đã trở thành câu chuyện truyền cảm hứng cho cộng đồng cà phê Việt Nam, và đặc biệt là cho loạt bài “Nữ nhân ngành cà phê” của tạp chí Đặc, Đen, Đắng.


Trong buổi phỏng vấn gồm hai phần, ở bài đầu tiên chúng tôi tiếp cận Thư với những chia sẻ của cô về công việc cũng như trải nghiệm trong ngành cà phê.


Chào Thư, cảm ơn Thư đã nhận trả lời phỏng vấn của Tạp chí. Đầu tiên, Thư có thể chia sẻ với độc giả câu chuyện đã đưa Thư đến với cà phê và hành trình phát triển cho đến hiện nay không?


Đó là một câu chuyện dài và Thư nghĩ là nhờ cái duyên. Trước đây, Thư là nhân viên văn phòng cho một công ty đa quốc gia ở Hà Nội, sau đó chuyển đến thành phố Hồ Chí Minh. Thư bắt đầu cuộc sống mới với công việc là trợ lý của một chuyên gia cà phê- anh Sam Choi.


Sam là người rất đam mê cà phê, anh có bề dày kinh nghiệm cùng nền tảng kiến thức đồ sộ về cà phê và không bao giờ ngừng cập nhật. Lúc đó Thư không uống cà phê, nhưng lại được làm việc với một con người luôn hết lòng vì cà phê nên cuộc sống của mình cũng gắn bó với cà phê từ lúc nào không hay.


Cuộc gặp gỡ đã thay đổi toàn bộ con đường sự nghiệp và cuộc sống của Thư.

Sam đánh giá ngành cà phê Việt Nam năm 2017 - cụ thể là ở Sài Gòn, đang phát triển rất nhanh. Lực lượng người trẻ đam mê cà phê dồi dào cộng thêm khả năng tiếp thu rất nhanh nhưng họ lại thiếu nền tảng kiến thức cũng như kỹ năng cần thiết để có thể hoạt động tốt hơn, điều này tạo ra một sự chênh lệch giữa cung và cầu.


Yếu tố đang bị thiếu lúc này, theo anh nhận định, chính là giáo dục. Vì vậy anh rất mong muốn mở một trường cà phê để tạo điều kiện cho mọi người được tiếp cận một nền tảng kiến thức chuẩn.


Ban đầu anh dành rất nhiều thời gian để tìm kiếm một đối tác cùng mở trường đào tạo. Thư đã đồng hành với anh trong quá trình trao đổi thông tin, nhiều đến mức vô hình những tâm huyết của anh cũng trở thành tâm huyết của bản thân mình.


Sau khi nhận ra mình thật sự yêu công việc này, mình thích làm việc trong môi trường này, và thích gặp những con người này. Vậy là : Thư biến nó thành định hướng phát triển của bản thân. Thư không ngờ mình lại bước vào con đường khởi nghiệp – biến “câu chuyện khởi nghiệp của người ta thành câu chuyện khởi nghiệp của mình.”


Dù trước đó Thư hoàn toàn không có ý định làm cà phê, thế nhưng Thư cảm thấy bị hấp dẫn bởi nguồn tri thức vô tận của cà phê.

Tuổi trẻ của mình mà, khi đã làm cái gì thì phải có mục tiêu và định hướng. Lúc đó có hai con đường cho Thư: phát triển theo hướng quản lý kinh doanh hoặc trở thành chuyên gia cà phê.


Thư nghĩ về mặt quản lý kinh doanh thì không ít cơ hội để học, nhưng đi theo chuyên môn thì phải có duyên mới gặp được đúng người thầy dẫn dắt, khai phá những tiềm năng mà chính bản thân mình còn không biết. Thư còn có cơ hội quý giá là được đồng hành với Sam hằng ngày trong công việc, vậy nên Thư quyết định chọn theo hướng chuyên môn.


Thư quyết định đi học, tham gia các cuộc thi về cà phê và trở thành giảng viên.

Sam ủng hộ Thư tham gia thi với mục đích chính là hỗ trợ cho công việc đào tạo. Thư chủ yếu giảng dạy kỹ năng Barista và Brewing (pha thủ công) nên cũng thi cả hai bộ môn này và đã đạt thành tích rất tốt, cụ thể là Á quân VNBC 2019 và Quán quân Brewing Cup 2020.


Việc gặp gỡ Sam đã thay đổi Thư rất nhiều, không chỉ là tình yêu dành cho cà phê mà còn là định hướng phát triển bản thân. Thư là một người đam mê kiến thức nên làm việc trong mảng giáo dục thỏa niềm đam mê của mình vừa giúp ích cho những người xung quanh.


Chúc mừng Thư với những thành tích thi đấu ấn tượng, ngoài ra còn chúc mừng Thư chính thức trở thành giảng viên được ủy quyền của SCA - một thành quả đáng ngưỡng mộ.


Hiện tại Thư đang đào tạo cho bộ môn nào? Thư có thể chia sẻ một chút quan điểm về kỹ năng, phong cách giảng dạy cũng như tiêu chí quan trọng nhất khi xây dựng một lớp học không?


Thư là giảng viên được chứng nhận của SCA cho ba môn chính là Sensory, Brewing và Barista, cùng một môn phụ là Introduction to Coffee ( Giới thiệu tổng quát về cà phê).


Đối với Thư, kỹ năng quan trọng nhất của một người làm đào tạo là kỹ năng truyền đạt thông tin, một người thầy giỏi là một người có thể chuyển hóa những kiến thức phức tạp thành đơn giản, để học viên có thể dễ dàng tiếp thu.


Thư nhận ra điều này trong quá trình giảng dạy kiến thức nhạc lý ở lớp piano cho các em nhỏ, mình cần phải sáng tạo và linh hoạt trong cách truyền đạt để bài giảng trở nên dễ hiểu, dễ tiếp thu hơn.


Thư cũng từng được các anh chị học viên nhận xét rằng trước khi đi học cà phê thì họ cũng có đọc sách tìm hiểu, nhưng chỉ đến khi tham dự lớp học của Thư thì mới cảm thấy dễ tiếp thu hơn rất nhiều.


Ngoài ra, Thư nghĩ một người giảng viên cần có sự kiên nhẫn với học viên của mình. Mỗi học viên sẽ có tốc độ tiếp thu, khả năng vận dụng kiến thức khác nhau. Trong môi trường lớp học, mình nên tạo cho họ cảm giác an toàn nhất để họ cảm thấy thoải mái khi làm sai và giảng viên sẽ ở kế bên để hỗ trợ cùng họ giải quyết. Bằng cách đó, học viên sẽ tiếp thu kiến thức một cách tốt nhất.


Kỹ năng sư phạm và kỹ năng thực hành là hai kỹ năng hoàn toàn khác biệt, người có thể làm việc đấy giỏi nhất không có nghĩa là người dạy giỏi nhất và ngược lại.

Trong môi trường giảng dạy thì Thư là người dễ gần, thân thiện, có chút nghiêm khắc trong lúc chấm thi. Mục tiêu của Thư là làm cho mọi người cảm thấy thoải mái nên trong cách nói chuyện, truyền đạt thông tin hoặc khi lấy ví dụ - Thư sẽ luôn chọn cách gần gũi, thiết thực, dễ liên tưởng để tiếp cận người học.


Xây dựng một môi trường học tập - nơi mà các bạn có thể cảm thấy đủ thoải mái đặt bất kỳ câu hỏi nào cho dù là câu hỏi vô lý nhất. Đó là phong cách và không gian mà Thư muốn trong lớp học của mình.


Trong những lúc thi cử thì Thư rất nghiêm khắc, vì Thư mong muốn mọi người học thật thi thật bằng chính năng lực của mình. Thi trượt có nghĩa là mọi người chưa đủ kỹ năng và cần phải trau dồi thêm, học lại và thi lại, ban đầu sẽ buồn nhưng buồn xong rồi thì hãy tiếp tục đứng lên cố gắng!


Tiêu chí quan trọng nhất để xây dựng một lớp học chính là trải nghiệm học viên. Kiến thức và nội dung bài giảng chất lượng là các tiêu chí quan trọng đương nhiên cần phải đáp ứng được.


Nhưng ngoài các tiêu chí đó thì trải nghiệm sẽ là điều mà các học viên nhớ nhất cho đến sau khi kết thúc lớp học: những ngày đó như thế nào? mọi người cảm thấy ra sao?


Trong lúc xây dựng chương trình học, trường HQJ luôn cố gắng xoay quanh vấn đề chủ chốt là làm thế nào để mọi người có một trải nghiệm tốt nhất.


Việc xây dựng trải nghiệm của học viên sẽ phụ thuộc vào các yếu tố như sau:


  • Thứ nhất, đội ngũ giảng viên đáng tin cậy, sự đáng tin cậy đến từ trình độ học vấn, kỹ năng, bằng cấp, thành tích và kinh nghiệm của giảng viên, cùng với tính cách gần gũi, thân thiện để học viên có thể thoải mái trao đổi và tiếp thu kiến thức.


  • Thứ hai là cơ sở vật chất. Trường sẽ hạn chế số lượng học viên cho một lớp học, bảo đảm thời lượng thực hành và trang thiết bị, cơ sở vật chất cho các học viên. Tránh để học viên phải chờ đợi quá lâu, ảnh hưởng đến trải nghiệm của học viên.


  • Về bài thực hành, các học viên sẽ được trải nghiệm phần thực hành theo nhóm chứ không chỉ làm việc cá nhân vì “học thầy không tày học bạn” mà. Việc mình xây dựng các nhóm để mọi người làm việc cùng nhau, kết nối, tương tác, góp phần tạo nên trải nghiệm đáng nhớ hơn, tinh thần hứng khởi hơn thì việc tiếp thu bài cũng tốt hơn.


  • Ngoài ra trong mỗi lớp học, bên Thư cũng xây dựng những thử thách để mọi người cùng nhau trải qua. Các thành viên trong nhóm phải cùng nhau trao đổi, cùng nhau lập kế hoạch để vượt qua những thử thách và chiến đấu vì chức Vô Địch. Việc kết hợp nội dung học cùng những thử thách sẽ khiến không khí lớp học trở thành một kỷ niệm rất đáng nhớ.


Bên trường cũng tổ chức các buổi workshop, sự kiện để liên tục duy trì, củng cố trải nghiệm của các cựu học viên. Thư mong muốn rằng, lớp học dù đã kết thúc nhưng đây chỉ là sự bắt đầu của những mối quan hệ tương tác - gắn kết và củng cố sự phát triển cộng đồng, cùng nhau học tập và phát triển.


Trước khi đi học bạn hãy tìm hiểu kỹ cơ sở giảng dạy và người giảng viên mình muốn theo học. Rồi một khi bạn đã lựa chọn, hãy đặt lòng tin vào giảng viên của bạn, ít nhất là trong quá trình học.


Với tâm thế như vậy thì bạn sẽ có thể thoải mái tiếp thu kiến thức một cách tốt nhất. Hãy để giảng viên dẫn dắt bạn từ đầu đến cuối và như vậy bạn sẽ thấy được đích đến mà giảng viên muốn hướng bạn đi tới.


680 views